De (o zo kwellende) literatuurlijst – Vlogboek over lezen #04

In deze video gaat Jörgen op zoek naar een antwoord op de vraag: waarom moeten leerlingen verplicht lezen op school?

Over de serie Vlogboek over lezen: in vijf video’s behandelt Jörgen verschillende vragen die iets met lezen te maken hebben. Het wordt een ontdekkingstocht langs feiten, hardnekkige mythes en interessante weetjes. Van middeleeuwse auteurs naar schrijvende computers.

Veel dank aan Jeroen Dera en aan mijn ‘gouden’ leerlingen Ben, David, Jamie, Lieve, Maaike & Marit.

Deze video is mogelijk gemaakt door Stichting Lezen.

Bronnen:
-SLO. (z.d.). Examenprogramma Nederlandse taal en literatuur havo/vwo – http://leerplaninbeeld.slo.nl/examenprogrammas/examenprogramma-nederlands-hv.pdf
-Scholieren.com (2015). Het gouden ei populairste scholierenboek – https://www.scholieren.com/blog/het-gouden-ei-populairste-scholierenboek
-Jeroen Dera (2019). De praktijk van de leeslijst. Stichting Lezen – https://www.lezen.nl/nl/publicaties/de-praktijk-van-de-leeslijst
-Sociaal en Cultureel Planbureau (2018). Lees:Tijd – https://www.lezen.nl/nl/publicaties/de-praktijk-van-de-leeslijst
-H. Slings (2013). Het waarom en hoe van historisch literatuuronderwijs – http://taalunieversum.org/inhoud/von-cahier-1/het-waarom-en-hoe-van-historisch-literatuuronderwijs
-Ton van Kalmthout (2002). Vormend lezen. Opvattingen over de taak van het literaire leesonderwijs, ca. 1890-1940. Nederlandse Letterkunde. Jaargang 7 – https://www.dbnl.org/tekst/_ned021200201_01/_ned021200201_01_0007.php

Idee & presentatie: Jörgen Apperloo
Illustraties: Aart Taminiau (http://www.aarttaminiau.com/)
Muziek: EvolvingVibes – Fast Jazz Logo
Met dank aan Daan Beeke.
Opgenomen in de bibliotheek van het Nederlands Letterenfonds.

Wat is de toekomst van het lezen? – Vlogboek over lezen #03

In deze video gaat Jörgen op zoek naar een antwoord op de vraag: wat is de toekomst van het lezen?

Over de serie Vlogboek over lezen: in vijf video’s behandelt Jörgen verschillende vragen die iets met lezen te maken

hebben. Het wordt een ontdekkingstocht langs feiten, hardnekkige mythes en interessante weetjes. Van middeleeuwse auteurs naar schrijvende computers.

Deze video is mogelijk gemaakt door Stichting Lezen.

Bronnen:
-GfK, Rapportage Boekenbranche Meting 47 (2019) – https://www.kvbboekwerk.nl/consumentenonderzoek/consumentenonderzoek
-Leesmonitor (2020). Leesbeleving e-boeken. https://www.leesmonitor.nu/nl/leesbeleving-e-boeken
-Diana DeStefano & Jo-Anne LeFevre (2007). Cognitive load in hypertext reading: A review. https://doi.org/10.1016/j.chb.2005.08.012

Idee & presentatie: Jörgen Apperloo
Illustraties: Aart Taminiau (http://www.aarttaminiau.com/)
Muziek: EvolvingVibes – Fast Jazz Logo
Met dank aan Daan Beeke.
Opgenomen in de bibliotheek van het Nederlands Letterenfonds.

Waarom is Netflix kijken leuker dan lezen? – Vlogboek over lezen #02

In deze video gaat Jörgen op zoek naar een antwoord op de vraag: waarom is Netflix kijken leuker dan lezen?

Over de serie Vlogboek over lezen: in vijf video’s behandelt Jörgen verschillende vragen die iets met lezen te maken

hebben. Het wordt een ontdekkingstocht langs feiten, hardnekkige mythes en interessante weetjes. Van middeleeuwse auteurs naar schrijvende computers.

Deze video is mogelijk gemaakt door Stichting Lezen.

Bronnen:
-Suzanne E. Mol and Adriana G. Bus (2011). To Read or Not to Read: A Meta-Analysis of Print Exposure From Infancy to Early Adulthood – https://doi.org/10.1037/a0021890
-Leesmonitor (2020). Vrij lezen. – https://www.leesmonitor.nu/nl/vrij-lezen
-Leesmonitor (2020). Leesplezier stimuleren. – https://www.leesmonitor.nu/nl/leesplezier-stimuleren
-J. Hillis Miller (2002). On Literature. Routledge: London.
-Harry Mulisch (1956). Het zwarte licht. De Bezige Bij: Amsterdam.

Idee & presentatie: Jörgen Apperloo
Illustraties: Aart Taminiau (http://www.aarttaminiau.com/)
Muziek: EvolvingVibes – Fast Jazz Logo
Met dank aan Daan Beeke.
Opgenomen in de bibliotheek van het Nederlands Letterenfonds.

Waarom lezen mensen? – Vlogboek over lezen #01

In deze video gaat Jörgen op zoek naar een antwoord op de vraag: waarom lezen mensen?

Over de serie Vlogboek over lezen: in vijf video’s behandelt Jörgen verschillende vragen die iets met lezen te maken hebben. Het wordt een ontdekkingstocht langs feiten, hardnekkige mythes en interessante weetjes. Van middeleeuwse auteurs naar schrijvende computers.

Deze video is mogelijk gemaakt door Stichting Lezen.

Bronnen:
-Stichting Lezen, Wat doet het boek? (2017) – https://www.lezen.nl/nl/publicaties/wat-doet-het-boek
-GfK, Rapportage Boekenbranche Meting 43 (2018) – https://www.kvbboekwerk.nl/consumentenonderzoek/consumentenonderzoek
-J. Hillis Miller (1990). Narrative. Critical Terms for Literary Study (red. Frank Lentricchia & Thomas McLaughlin), University of Chicago Press.
-Video over het beperkte aantal verhaallijnen: https://www.youtube.com/watch?v=3LXQh5cobVE
-Edities Vanden vos Reynaerde – https://www.dbnl.org/titels/titel.php?id=_vos001vosr14

Idee & presentatie: Jörgen Apperloo
Illustraties: Aart Taminiau (http://www.aarttaminiau.com/)
Muziek: EvolvingVibes – Fast Jazz Logo
Met dank aan Daan Beeke.
Opgenomen in de bibliotheek van het Nederlands Letterenfonds.

Aankondiging: Vlogboek over lezen

Een nieuwe serie op dit kanaal: Vlogboek over lezen.

In vijf video’s behandelt Jörgen verschillende vragen die iets met lezen te maken hebben. Het wordt een ontdekkingstocht langs feiten, hardnekkige mythes en interessante weetjes. Van middeleeuwse auteurs naar schrijvende computers.

De serie Vlogboek over lezen wordt mede mogelijk gemaakt door Stichting Lezen.

Idee & presentatie: Jörgen Apperloo
Illustraties: Aart Taminiau (http://www.aarttaminiau.com/)

Opgenomen in de bibliotheek van het Nederlands Letterenfonds.

Muziek: EvolvingVibes – Fast Jazz Logo

Vlogboek wetenschap

Een overzicht van alle video’s die de afgelopen maanden binnen de serie Vlogboek Wetenschap zijn verschenen.

De vereeuwigde stad. Een literaire reisgids door het antieke Rome
Michael Newton – Show people. A history of the film star
Nadine Akkerman – Invisible agents
Oog om oog. Psychoanalyse en tv-series
De Moderne Devotie. Spiritualiteit en cultuur vanaf de late Middeleeuwen
Kitty Zijlmans – Kunstgeschiedenis
Thijs Porck – Old Age in Early-Medieval England. A Cultural History
Yra van Dijk – Afgrond zonder vangnet. Liefde en geweld in het werk van Arnon Grunberg
Vertrouw mij! Manipulaties van imago

Het sentimentalisme in de 18e eeuw (Verlichting) / Literatuurgeschiedenis

Pak je zakdoek er maar bij. In deze video bespreekt Jörgen het sentimentalisme in de achttiende eeuw, een gevoelsexplosie binnen de Nederlandse literatuur. Deze literaire stroming werd in Nederland aangevoerd door Rhijnvis Feith die met zijn boek Julia een sentimentele roman schreef die ‘niet voor de achtiende eeuw’ geschikt was. De romans en hun pathetische stijl vol uitroeptekens en gedachtestreepjes werden dan ook niet door iedereen serieus genomen.

Geciteerde bronnen:
Rhijnvis Feith – Julia (1783) https://dbnl.org/tekst/feit007juli01_01/
Elisabeth Maria Post – Het land, in brieven (1788) https://dbnl.org/tekst/post003land02_01/

Ook genoemd:
Arend Fokke Simonsz. – De moderne Helicon (1792)
Jacobus Bellamy – Fragment van eene sentimentele Historie
Jacobus Bellamy – Eenige reisfragmenten en anecdotes
Johann Wolfgang von Goethe – Die Leiden des jungen Werthers (1774)
Rhijnvis Feith – Ferdinand en Constantia (1785)
Jacob Eduard de Witte jr. – Cephalide (1786)
Maria van Zuylekom – Ismene en Selinde (1792)
Cornelia Lubertina van der Weyde – Henry en Louize (1794)

Meer lezen / bronnen:
J.J. Kloek en A.N. Paasman (1982), ‘Inleiding’, in: Rhijnvis Feith – Julia, Den Haag: Martinus Nijhoff.
Inger Leemans & Gert-Jan Johannes (2017), Worm en donder, Uitgeverij Bert Bakker Amsterdam.
Bert Paasman (1987), ‘Nawoord’, in: Elisabeth Maria Post – Het land, in brieven, Amsterdam: Em. Querido’s.
Johanna Stouten (1993), ‘1778: Laurence Stern, A sentimental journey in het Nederlands vertaald; alleen voor gevoelige zielen’, in: Nederlandse Literatuur, een geschiedenis, Groningen: Nijhoff.

Vlogboek Jaaroverzicht 2019

Hét overzicht van de Nederlandse literatuur in 2019!

Een jaar met schrijvers die zich druk maakten om de kinderliteratuur, met verschillende literatuurprijzen die op zoek moesten naar een nieuwe sponsor, met veel poëzie, met het onvermijdelijke B-woord, met prijswinnaars en heel veel boeken.

Met Jan van Veen, Tsead Bruinja, Khadija Arib, Poëzie-Centraal, Jeroen van Kan, VPRO Boeken, Tjitske Mussche, Queerboeken.nl, de VU, Jeroen Dera, Peter Buwalda, Elfie Tromp, Jan Siebelink, Ester Naomi Perquin, Eveline Aendekerk, Freek de Jonge, Michel Houellebecq, Ilja Leonard Pfeijffer, Daan Heerma van Voss, Arie Storm, Marga Minco, Gillis Dorleijn, Annet Schaap, P.F. Thomése, Bookaroo, Bazarow, Ted van Lieshout, Tommy Wieringa, Harper’s Bazaar, Tom Vermeulen, Hanna Bervoets, Maxim Februari, Jeroen Vullings, Emma Curvers, Connie Palmen, Margaret Atwood, Thomas Rosenboom, Mano Bouzamour, Bookspot, Peter Middendorp, Peter Handke, Leon de Winter, Jan Wolkers, Onno Blom, Maud Vanhauwaert, Arthur Brand, Nico Dijkshoorn, Gerbrand Bakker, tijdschrift Extaze, CPNB, Hebban, Özcan Akyol, Jan van Mersbergen, Rob van Essen, De Bezige Bij, René Huigen en Jules Deelder.

Veel informatie heb ik gehaald uit het archief van Tzum, NRC en de Volkskrant.

Muziek:
SethEverman – how to create billie eilish’s “bad guy”
Steve Hynes – Blinkin’ Fast Jazz Drumming!
Nine Inch Nails- Ghosts IV – 34
Duncan Laurence – Arcade (Instrumental)
Chilly Gonzales – Pretenderness
Mantovani & His Orchestra – Greensleeves
Chilly Gonzales – Kenaston

De Nederlandse briefroman in de 18e eeuw (Verlichting) / Literatuurgeschiedenis

In deze video bespreekt Jörgen aan de hand van Sara Burgerhart, de eerste Nederlandse briefroman, de literaire kenmerken van dit vernieuwende genre uit de achttiende eeuw. Het bood een vertelvorm die de lezer inzicht bood in de mens en daardoor ook geschikt was voor het beschavingsideaal van de verlichting.

Geciteerde bronnen:
Justus van Effen – De Hollandsche Spectator
Anoniem – Het wonderlyk leven, en de oorlogs-daden, van de kloekmoedige land en zee-heldin
Betje Wolff & Aagje Deken – Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart

Ook genoemd:
Samuel Richardson – Pamela, of de beloonde deugd
Henry Fielding – An apology for the life of Mrs. Shamela Andrews
Gerard Reve – Op weg naar het einde
Nicolien Mizee – De kennismaking. Faxen aan Ger
Hanna Bervoets – Lieve Céline
Betje Wolff & Aagje Deken – Historie van den heer Willem Leevend
Betje Wolff & Aagje Deken – Historie van mejuffrouw Cornelia Wildschut
Margareta Cambon-Van der Werken – De kleine Grandisson, of de gehoorzaame zoon

Meer lezen / bronnen:
W. van den Berg (1993), ‘1 oktober 1782: Wolff en Deken publiceren hun eerste briefroman’, in: Nederlandse Literatuur, een geschiedenis, Groningen: Nijhoff.
Inger Leemans & Gert-Jan Johannes (2017), Worm en donder, Uitgeverij Bert Bakker Amsterdam.
Marleen de Vries, Karel Bostoen & Lia van Gemert (2012), Sara B. , een rebelse vrouw uit de Verlichting, Tekst in context 10, Amsterdam University Press